1 samodzielna brygada kawalerii

II wojna światowa była wojną podczas, której jednostek kawalerii używano po raz ostatni w warunkach bojowych. Prawie we wszelkich armiach stron walczących egzystowały pododdziały kawaleryjskie. Nic więc dziwnego, że planując przekształcenie 1 Korpusu PSZ w ZSRR do wielkości armii postanowiono sformować, w jej składzie, samodzielną brygadę kawalerii.

1 armia Ludowego Wojska Polskiego

1 armia Ludowego Wojska Polskiego

1 armia Ludowego Wojska Polskiego1 armia Ludowego Wojska Polskiego znana również jako armia Berlinga była polską jednostką utworzoną w ZSRR w 1944 roku, z wcześniej istniejącego polskiego I Korpus jako część Ludowej Armii Polskiej (LWP), formacja Polskich Sił Zbrojnych na Wschodzie. Pierwsza Armia walczyła na wschodzie, podporządkowana sowieckiemu 1 Frontu Białoruskiemu, podczas ofensywy przeciwko Niemcom, która doprowadziła do wyzwolenia Warszawy w styczniu 1945 roku i uczestniczyła dzięki decyzji Stalina w zdobyciu Berlina w maju 1945 roku.

Wojsko Polskie u boku Armii Czerwonej

Po opuszczeniu Związku Sowieckiego przez armię generała Andersa i przejściu do Iranu komuniści polscy w ZSRR założyli Związek Patriotów Polskich (ZPP). Wystąpił on z wnioskiem do Józefa Stalina o powołanie oddziałów polskich u boku Armii Czerwonej. 8 maja 1943 roku oficjalnie Stalin wyraził na to zgodę.

1 Korpus Pancerny – zarys działań

1 Korpus Pancerny – zarys działań

Bezpośrednie działania bojowe 1 Korpusu Pancernego, chociaż czasowo krótkie od 16-04 do 10-05-1945, były jednak bardzo intensywne w zdarzenia, spowodowane m.in. częstymi zmianami pola walki, co też miało wpływ na szybkie podejmowanie decyzji na wszystkich szczeblach dowodzenia Pierwszego Korpusu Pancernego, reprezentujący dużą siłę ognia, działając w składzie 2 armii WP, stanowił jej zasadniczą siłę uderzeniową i zapewniał powodzenie przebiegu działań na kierunku budziszyńsko-drezdeńskim.

Lotnictwo LWP – zarys organizacyjny

Organizacja lotnictwa LWP

Jednocześnie z formowaniem związków taktycznych i operacyjnych w ludowym WP tworzono jednostki lotnicze. Rozwój organizacyjny lotnictwa ludowego WP został zapoczątkowany w lipcu 1943 roku, kiedy to przystąpiono do formowania na lotnisku Grigoriewskoje w rejonie Riazania 1 samodzielnej eskadry lotnictwa myśliwskiego. Rozkazem dowódcy 1 Korpusu Polskiego w ZSRR nr 1 z 19 sierpnia 1943 roku eskadra została przeformowana na 1 pułk lotnictwa myśliwskiego. Organizacja dalszych jednostek, a następnie związków lotniczych toczyła się energicznie.

Grupa Wisła nadaje z jaskini wroga

Grupa Wisła nadaje z jaskini wroga

Sceneria jak w poprzednim locie: desantowa „litka", mrok rozjaśniony bukietami pękających w pobliżu pocisków, tu i ówdzie smugi reflektorów rozbieganych po zachmurzonym niebie i wreszcie rejon skoku. W dole plamka jeziora Müritz na tle lasów Meklemburgii. Pilot wykonuje krąg, zmniejsza prędkość, wchodzi na prostą. Mrugająca rubinem lampka sygnalizuje, że to już...

Skoczyli w piątkę. Porucznik Kazimierz Geliszak, dowódca grupy, jako ostatni, żeby wzrokiem objąć miejsce lądowania podwładnych i spadochronów bagażowych. W pamięci utkwiła mu płaszczyzna bieli z pierwszego desantu na tyłach Niemców. Śnieg i przenikliwy mróz z lodem bijącym w twarz. Teraz krajobraz zmienił barwę, jest cieplej, w powietrzu czuje się oddech wczesnej wiosny. Nic dziwnego, to już 4 kwietnia 1945 roku, bliski finał wojny.

Formowanie 2 Armii Wojska Polskiego

Gen. Popławski

Formowanie 2 Armii Wojska Polskiego

W 1944 roku latem, kiedy to wkroczyła 1 Armia Polska w ZSRR u boku Armii Czerwonej na ziemie polskie, powstała sytuacja sprzyjająca wzmożeniu wysiłku zbrojnego narodu polskiego i większej koordynacji działań wojennych. W wyniku tej nowej sytuacji polityczno-militarnej była m.in. decyzja Naczelnego Dowództwa Wojska Polskiego o utworzeniu 2 armii WP. Wkrótce też wydana została przez Naczelne Dowództwo Armii Czerwonej dyrektywa w sprawie organizacji Sztabu Frontu Wojska Polskiego i 2 armii. Następnie ukazał się rozkaz Naczelnego Dowództwa WP nr 8 z dnia 20 sierpnia 1944 roku. Dowódcą formującej się 2 armii WP mianowany został gen. dyw. Karol Świerczewski. Proces organizacyjny polecono zakończyć do dnia 15 września 1944 roku.

2 łużycka dywizja artylerii

2 łużycka dywizja artylerii

Druga Łużycka Dywizja Artylerii sformowana została w rejonie Włodawy na podstawie rozkazu Nr 8 Naczelnego Dowództwa Wojska Polskiego z dnia 20 sierpnia
1944 roku. Dowódcą dywizji został gen. bryg. B. Nesterowicz, natomiast szefem sztabu płk S. Dwornicki. W jej skład wchodziły : 6 Brygada Artylerii Lekkiej, 7 Brygada Artylerii Haubic i 8 Brygada Artylerii Ciężkiej. Zaprzysiężenie jednostki nastąpiło 14 grudnia 1944 roku we Włodawie.

69 pułk artylerii przeciwlotniczej

69 pułk artylerii przeciwlotniczej

W 1944 roku na podstawie Rozkazu Naczelnego Dowództwa Wojska Polskiego utworzono 3 Dywizję Artylerii Przeciwlotniczej. W jej skład wchodziły: 61. 66, 69 oraz 75 Pułk Przeciwlotniczy jakby któryś z młodych cztelników nie miał wątpliwości to po prostu radzieckie pułki z radziecką kadrą  przeminowano na polskie pułki. 2 września tego roku w Kolonii Wrotkowskiej na południe od Lublina mjr Iwan Agurajew dowódca 69 pułku artylerii przeciwlotniczej wydał rozkaz organizacyjny nr 1, którego datę przyjmuje się za tożsamą z utworzeniem Pułku. Pułk składał się z 4 baterii ogniowych po 6 armat 37 mm oraz kompanii karabinów przeciwlotniczych 12,7 mm.

Artyleria przeciwlotnicza w LWP

Artyleria przeciwlotnicza w LWP

Początkiem istnienia artylerii przeciwlotniczej ludowego Wojska Polskiego był 1 samodzielny dywizjon artylerii przeciwlotniczej sformowany w Związku Radzieckim dnia 7 lipca 1943 roku w składzie 1 DP. W chwili powstania 1 Korpusu Polskich Sił Zbrojnych w ZSRR 10 sierpnia 1943 roku dywizjon został włączony w skład 1 brygady artylerii im. gen. J. Bema. W momencie rozpoczęcia formowania 1 Armii Polskiej w ZSRR w dniu 18.03.1944 roku 1 samodzielny dywizjon artylerii przeciwlotniczej przeformowano na pułk artylerii przeciwlotniczej. W dniu 7 maja 1944 roku ukazał się rozkaz dowódcy 1 Armii Polskiej w ZSRR dotyczący formowania w Sumach 1 dywizji artylerii przeciwlotniczej. Wówczas to część kadry skierowano do nowotworzonej jednostki, a 1 samodzielny dywizjon artylerii przeciwlotniczej powrócił do dawnej formy organizacyjnej

Polscy lotnicy nad Bałtykiem

Polscy lotnicy nad Bałtykiem

Otrzymanym zadaniem nie byli zaskoczeni, choć nie należało do łatwych. Rozpoznanie wzrokowe i fotograficzne stało się wprawdzie ich specjalnością, podobnie jak osłona szturmowców, ale tym razem mieli latać nad morzem. Zakończyły się właśnie ciężkie walki o Kołobrzeg, 1 armia WP przemieszczała swoje siły do przeciwdesantowej obrony wybrzeża i od tego czasu pilotom 1 pułku lotnictwa myśliwskiego „Warszawa" przypadła nowa rola.

Ludowe lotnictwo polskie

Ludowe lotnictwo polskie

Lotnictwo to powstało w Związku Radzieckim za zgodą radzieckich władz państwowych przy pomocy lotników radzieckich. Pod koniec 1940 roku na obszarże ZSRR znajdowało się blisko 1700 żołnierzy przedwrześniowego lotnictwa polskiego, którzy stanowili dość dobrze wyszkoloną kadrę. Po podpisaniu układu polsko-radzieckiego w lipcu 1941 roku przystąpiono w ZSRR do tworzenia armii polskiej, składającej się tylko z wojsk lądowych. Zgodnie z zawartym wówczas porozumieniem lotnicy i marynarze zostali odesłani w 1942 roku, do Wielkiej Brytanii, aby zasilić tam Polskie Siły Powietrzne i Polską Marynarkę Wojenną. W drugiej połowie tego roku, ewakuowano także lądową Armię Polską z ZSRR na Środkowy Wschód.

2 Pułk Nocnych Bombowców Kraków

Po-2LNB w Muzeum Lotnictwa Polskiego w Krakowie

2 Pułk Nocnych Bombowców Kraków

2 Pułk Nocnych Bombowców powstał na podstawie rozkazu z 1 kwietnia 1944 roku. W kilka miesięcy po utworzeniu 1 PLM „Warszawa" przystąpiono z początkiem kwietnia 1944 roku do formowania 2 Pułku Nocnych Bombowców „Kraków", którego zalążek powstawał na lotnisku Grigoriewskoje. Jego dowódcą został oficer radziecki, pochodzenia polskiego, płk Józef Smaga. Urodził się on na ziemi lubelskiej, ale od wielu lat przebywał w Związku Radzieckim.